|
LOZAN’DAN GÜNÜMÜZE EĞİTİM VE ÖĞRETİMİMİZ -9-
Ek 9 Batı Trakya Türk Azınlığı’nın Azınlık okullarına ilişkin
694/1977 Numaralı Yasa
MADDE- 1
1- Batı Trakya'daki Müslüman azınlığın eğitimi:
a) 25 Ağustos 1923 tarihli yasanın 1. maddesiyle onaylanan Lozan
Barış Antlaşması hükümleri.
b) Genel Eğitim organize ve yönetimi hakkındaki 309/1976 sayılı
yasa,
c) Her halükarda, devletlerarası karşılıklılık ilkeleri saklı
tutularak, işbu yasa çerçevesinde yürütülmektedir.
2- İşbu yasada adı geçen azınlık sözcüğü, Batı Trakya'daki Müslüman
azınlığa mahsustur.
MADDE 2
Azınlık okulunun amacı, Yunanistan'daki genel eğitim amaçları ve
ülkenin devlet okulları programlarında saptanan ilkeler
çerçevesinde, öğrencilerin bedenen, kültürel ve ahlaki gelişmelerini
sağlamak ve iletmektir.
MADDE 3
Azınlık okulları, Milli Eğitim ve Din İşleri Bakanlığı'nın denetim
ve kontrolüne tabidir.
MADDE 4
Azınlık ilkokullarının kuruluşu, faaliyet göstermesi, teftişi ve
denetimi için, işbu yasa hükümleri saklı tutarak, Özel Genel Eğitim
hakkındaki yasa hükümleri geçerlidir.
MADDE 5
1.a) Azınlık okullarının kuruluşu için, bölgedeki Azınlık Okulları
Müfettişliği'ne, okulun kuruluşu istenen kent, kasaba, köy, semt ya
da mahallenin sürekli oturanları olup, Yunan vatandaşının sahip
olduğu medeni ve siyasi haklardan yararlanan çocuk anne baba ya da
velilerinin içeren bir dilekçe sunulur.
b) İstek sahiplerinin sayısı, okulun açılmak istenen yerdeki
ilgililerin sayısı ve ülkelerarası karşılıklılık ilkeleri göz önünde
bulundurularak bölgenin valisi tarafından saptanır.
c) Müfettiş, dilekçeyi kendi görüşleri ile birlikte bölgenin
valisine iletir.
2. Azınlık Okulu kuruluşu için gerekli izni vali verir ve bu izin
Milli Eğitim ve Din İşleri Bakanı tarafından onaylanır. Verilecek
izinde, dilekçeyi sunan Yunan vatandaşı çocuk baba ya da velilerden
kurucu olarak tayin ve tespit olunur ve ilgiliye bir ayı geçmeyecek
biçimde okulun kurucusu olarak atanmasını kabul etmesi için bir süre
tanınır.
3. Kurucu olarak atanan kişinin, bu atanmayı kabullenmemesi halinde,
vali, okul açılmasını isteyenler listesinden bir başkasını seçer ve
bu atamayı kabul etmesi için bir önceki paragrafta belirtilen süreyi
tanır. Bu kişinin de kurucu olarak atanmayı kabullenmemesi halinde,
aynı uygulama listedeki isimler tükeninceye kadar yenilenir.
Listedeki isimlerin de tükenmesi halinde vali, kurucu olarak baba ya
da velilerden kendi takdirine göre en uygun olanını atar.
4. Kurucusunun bu sıfatı, okuldaki öğrenci baba ya da veliliği sona
ermesine kalkar ve bunun yerine vali, okulun açılmasını isteyen
öğrenci baba ya da veliler listesinden bir başkasını atar.
Bu atamanın kabul edilmemesi halinde 2. ve 3. paragrafta belirtilen
hususlar uygulanır.
Valinin takdirine göre okulun faaliyet göstermesini gerektiren
koşulların ortadan kalktığı an izin geri alınır. İznin geri alınması
işlemi, gerekçe göstermek suretiyle vali tarafından yapılır ve Milli
Eğitim ve Dinişleri Bakanı tarafından saptanır.
Azınlık okullarının yasalar karşısında devlet okullarına eşitliği ve
bununla ilgili ön koşullar, bu husustaki ülkeler arası karşılıklılık
ilkeleri saklı tutularak yetkili müfettişin önerisi üzerine Milli
Eğitim ve Dinişleri Bakanı tarafından saptanır.
Azınlık okulu, okulun yetkili eğitim ve devletin diğer yönetim
makamları ile olan ilişkilerinde ya da Milli Eğitim ve Dinişleri
Bakanının kararları paralelinde okulun kurucusu olarak atanan Yunan
vatandaşı tarafından temsil edilir.
MADDE 6
Azınlık okulunun kendine mahsus üç üyeden oluşan encümen kurulu
vardır.
Bu kurul üyeleri, söz konusu okuldaki öğrenci baba ya da
velilerinden en az 5, en çok 15 kişinin isminin bulunduğu listeden,
vali tarafından seçilir ve atanır. Bu liste okulun bulunduğu yöreden
olup, oy hakkına sahip Yunan vatandaşlarınca seçim yapılarak
düzenlenir.
Oy hakkına, yalnız okulun bulunduğu eğitim bölgesi kent, kasaba,
köy, semt ya da mahallenin sürekli oturanları olan öğrenci baba ya
da velileri, eğitim bölgesindeki başka bir okulun encümen kurulu
seçiminde bu hakkı kullanmamış olmaları koşulu ile sahiptirler.
Okul encümen kurulunun hizmet süresi üç yıl olarak saptanır. Bu
sürenin dolmasından sonra önceki paragraflarda belirtildiği biçimde
yeni seçimler ve liste düzenlenir.
Hizmet süresi boyunca encümen kurulu üyeleri, encümen bulundukları
okulun öğrenci ya da velisi sıfatını korumalıdırlar. Bu niteliği
kaybeden encümen kurulu üyeleri bu görevlerinden alınarak, yerlerine
bölge valisi tarafından işbu maddenin 1. paragrafında belirtildiği
biçimde düzenlenen listeden yenileri seçilerek atanır. Listenin
tükenmesi halinde, vali kendi takdirine göre okul encümen üyeliği
görevine en uygun olan
baba ya da veliyi seçer ve atar.
Bu atamanın geçerliliği, yeni encümen seçiminin yapılacağı üç yıllık
sürenin tamamlanmasına kadardır.
Okul encümenlerinin seçilme işlemleri, görev ve yetkileri Milli
Eğitim ve Dinişleri Bakanı'nın kararları ile saptanır.
MADDE 7
İşbu yasa gereğince ve ülkenin genel eğitim yasaları çerçevesinde
Milli Eğitim ve Din İşleri Bakanı alacağı kararlarla Batı
Trakya'daki azınlık okullarının şu sorunları düzenlenmektedir:
Azınlık okulu öğretim kadrosunun oluşumu,
Bu okulun, devlet memuru olmayan personelin görevlendirilmesi
(kişisel ve yasal nitelikler) hakları, yükümlülükleri, iş
sözleşmesinin düzenlendirilmesi ve yenilenmesi disiplin hukuku, ilgi
kesme ve genel durum sorunları ve personelin İKA ya da başka sigorta
kurumuna sigorta ettirilmesi.
Azınlık okulunun, bu okulda görevli öğretmenlerin maaş tabanı ve
işveren olarak İKA ya da diğer sigorta kurumlarına vereceği sigorta
primleri hakkında yükümlülükleridir.
Azınlık okullarına müdür ve müdür yardımcısı atanması bu kadroların
doldurulması yöntemi, bu görevlere atanmaların görev ve
yükümlülükleri.
Genel olarak eğitim konuları, şöyle ki:
Ders dağıtım programları, Türkçe ve Yunanca öğretim yapılacak ders
saatleri. Her çeşit sınavlar, not takdiri ve öğretim belgeleri, özel
sosyal eğitim dersleri, okulun kültürel ve sportif faaliyetleri. Din
derslerine Müslüman din görevlilerinin katılması.
Levha, okulun yazışmaları, öğretim kitapları, yardımcı araçlar,
öğretim araçları ve okul kitaplığı.
Öğrencilerin öğretimine ilişkin konular şöyle ki:
Kayıt, nakil, öğrenci silme, öğretim kuralları, olası özel öğrenci
kimlikleri ve diğer öğrenci konular
Okul gösterileri, bayrak töreni, bayrak çekme, azınlık okullarının
bayram ve tatil günleri.
Okul binalarının bakımı ile azınlık okulunun genel ekonomik durumu
ve okulun kurucusu ve okul encümen kurulunun bu konulara ilişkin
yükümlülükleri.
Öğrenci babalarının öğretmenlerle ortaklaşa faaliyetlerine ilişkin
konular, örneğin:
1. Öğrenci babalarının kongreleri, öğrenci babalarının ve
öğretmenlerin ortak toplantıları.
Öğrenci veli ve babalarının, haftalık tatil günü, kullanılacak
alfabe, Arapça ya da Latince gibi, baba ya da velileri ilgilendiren
ortak konularda karar alma yöntemi.
1) Gerekebilecek her şık için Milli Eğitim ve Din İşleri Bakanlığı
bütçesine ödenek konulması konuları.
Azınlık okulları ve bunlarda görevli öğretmenlerin tümü, devlet
memuru olsun veya olmasın, yönetim ve disiplin açısından, Azınlık
Okulları Genel Müfettişi ve Müfettişliklerine bağlıdır.
MADDE 8
İşbu yasa hükümleri, KEME'nin (Eğitim Araştırma ve Kültür Merkezi)
her şıktaki yetkilerine bağlıdırlar.
İşbu yasanın yayınlandığı sırada Batı Trakya'da faaliyet halindeki
azınlık okulları, yasanın yayınlanmasından başlamak üzere bir yıl
içinde, işbu yasanın 4. ve 5. maddeleri gereğince, kendilerine okul
açma ve çalışma izni verilmesi için dilekçe sunmak zorundadırlar.
Dilekçenin zamanında sunulmuş olması koşulu ile söz konusu iznin
verilmesine kadar, bu okulların faaliyet göstermesi yasal sayılır.
Bu okulların diğer çalışmaları, işbu yasa hükümleri ile düzenlenir.
İşbu yasanın yürürlüğe girmesine ilişkin her ayrıntı Milli Eğitim ve
Din İşleri Bakanı'nın kararları ile saptanır.
İşbu yasayla öngörülen bakan kararları çıkıncaya kadar, işbu yasanın
yayınlandığı sırada yürürlükte olan hükümler uygulanır.
Bir önceki paragrafın geçerliliği saklı tutularak, işbu yasayla
düzenlenen konulara ilişkin ve bu yasa hükümlerine ters düşen her
genelge ya da özel hüküm yürürlükten kaldırılır.
MADDE 9
işbu yasa, Resmi Gazetede yayınlanmasından sonra yürürlüğe girer
Ek 6 Azınlık Lisesi’nin Açılışı 28767/8.4.1965 (FEK 142 G, 1965)
Sayılı Bakanlık Kararıyla Olmuştur:
2545 -40 sayı ve tarihli “Özel Okullar ve dershaneler hakkında”ki
kanun emirlerinin 3855 sayı ve 1958 tarihli kanun idaresi 4379 sayı
ve 1964 tarihli kanun iradesi ile 129908 sayı ve 17.10.1964 tarihli
karara istinaden neşredilen 5.4.1965 tarih ve 28767 tarihli Bakanlık
kararnamesi gereğince İskeçe’de oturan mülk sahibi Salihoğlu
Muzaffer’e İskeçe’de 1964 – 65 öğretim yılından itibaren “İskeçe
Azınlık Lisesi” adı ile bir gündüzlü özel lise kurma ruhsatı
verilmektedir.
Yukarıda sözü edilen lisenin sınıflarının faaliyete geçebilmesi 2545
sayı ve 1940 tarihli kanunun 15. ve 16. maddelerinde öngörülen
işlemlerin tamamlanmasından sonra mümkün olacaktır. Bu ruhsat 2545
sayı ve 1940 tarihli kanunun 17. maddesi emirlerine uygun olarak her
öğretim yılı başlamazdan önce yenilenmezse hükümsüz kalır.
Yukarıdaki lisenin müdürü, Müslüman asıllı ve Yunan uyruklu,
ortaöğretim öğretmenidir. Bunun bulunmayışı halinde Yunan asıllı ve
Yunan uyruklu ortaöğretim öğretmeni müdürlük yapar.
Yunanca (yeni ve eski), Tarih, Yurttaşlık Bilgisi, Coğrafya dersleri
Yunanca olarak, bu liseye Milli Eğitim Bakanlığınca atanmış Devlet
ortaöğretim öğretmenleri tarafından yapılacaktır.
Türkçe okutulacakları kendiliğinden anlaşılan Din dersi ile Türk
Dilinden başka Fizik, Matematik, Fransızca veya İngilizce, Sanat ve
Musiki dersleri resmi Yunan programına göre Türkçe olarak ve
Müslüman asıllı Yunan uyruklu, ortaöğretim öğretmenleri tarafından
verilir. Böyle öğretmen bulunmadığı takdirde bu dersler Milli Eğitim
Bakanlığının onaylaması üzerine geçici olarak yabancı uyruklular
tarafından da verilebilir. Fakat teknik usuller (ori) Yunan dili ile
de öğretilecektir.
Her sınıfta ders saatleri sınırı en fazla 40 saattir.
Yukarıda söz konusu olan lise, Devlet Genel Okulları Müfredat
Programını takip edecek ve Yabancı ve Azınlık Okulları Genel
Müfettişliğine tabi olacaktır.
Bu lisede okul kitaplarının kullanışını özel bir karar tespit
edecektir.
|
|
